Minder rond en gezond – episode 3

Episode 1 cirkelde wat rond het waarom van mijn afvalrace.  Episode 2 was een uitnodiging om je bewust te worden van je voedingspatronen en misschien al een paar slechte gewoontes aan de oppervlakte te brengen. In deel 3 licht ik toe hoe ik mezelf een doel voor het afvallen oplegde.

Want, 5kg vet kwijtraken, dat bekt gemakkelijk, maar iets zegt me dat “een beetje opletten” en “we zien wel” niet voldoende zijn.  In het verleden ben ik met de techniek van beetje-opletten-en-niet-te-uitbundig-doen maximum 2 kg kwijtgeraakt.  Dat is voldoende om te recupereren van het veelvuldig “buikje zetten” als je op reis bent geweest, maar schiet schromelijk tekort als doelgericht plan.

Plus, ik wil dan misschien wel kilo’s kwijt, maar liefst grote hoeveelheden lillend, bibberend, levend vet, en geen spiermassa, want die kan nog best van pas komen tijdens de loopjes.

Energiebehoefte

Hoeveel energie heb ik in mijn situatie nodig om gewoon een status quo aan te houden, dus om mijn huidige gewicht te behouden?  Dat hangt af van geslacht (meisjes zijn blijkbaar efficiëntere kachels dan jongens, en hebben minder energie nodig), leeftijd (met ouder worden mogen we niet dezelfde hoeveelheden voedsel meer naar binnen werken), grootte (hoe groter, hoe meer food) en natuurlijk ook hoeveel je verbruikt: intensieve sporters of mensen met een heel fysieke job, zullen wel meer boterhammekes in de brooddoos zitten hebben.

Ook hier weer een ruime keuze aan calculators op de digitale oceaan, de ene al wat nauwkeuriger dan de andere, maar ik heb me gebaseerd op deze site.  Surf je daarheen, dan moet je een paar heel simpele weetjes van jezelf ingeven.  Bij mij zal dat toen zoiets geweest zijn:

energiebehoefte

De enige moeilijke keuze is het activiteitsniveau.  Persoonlijk onderschat ik dat liever wat, dan dat ik dit te ruim inschat, want ik wil niet teveel rekenen op sport als een manier om mezelf extra kcalorieën toe te laten.  Als excuus dus om meer te eten (dat klinkt misschien streng, maar ik weet hoe ik mijn geest kan bedriegen en hoe gemakkelijk ik zou vinden dat ik “een extraatje hebt verdiend”, omdat ik toevallig mijn loopschoenen heb aangetrokken ;-)).

Het resultaat is bijzonder interessant.  Het leert me:

  • als ik 2700 kcal aan vast en vloeibaar voedsel opneem op een dag, ik mijn gewicht behoud;
  • als ik een goeie 2100 kcal opneem, ik 0,5 kg per week kan vermageren;
  • dat mijn basismetabolisme een dikke 1700 kcal vraagt.

Vooral dat basaal metabolisme is belangrijk om bij stil te staan: het is de hoeveelheid energie die ons lichaam verbruikt om gewoon er te zijn en om het hele zooitje draaiende te houden.  Zonder slaap, zonder zitten, zonder werken, zonder sporten.  De energie die ons hart doet bonken, ons nagels doet groeien, ons eten verteert en ons hersenen niet laat stilvallen.  Het lichaam voldoet daarbij aan de basisregels van de fysica: als de energie er niet is, omdat we niet genoeg aten, zal het andere bronnen aanboren om zichzelf in stand te houden.  Lekker, spiertjes van eigen kweek.  Of: goh, we investeren wat minder in het onderhoud van het haar, of we doen wat minder moeite om de huid te onderhouden…

Nota: mijn basaal metabolisme is later nog exacter berekend bij Energylab (a.h.v. de in eposide 1 vermelde bodyscan) en bleek (op basis van mijn ondertussen verlaagde gewicht) 1662 kcal/dag te zijn.

Je doel vastleggen

Een goed dieet dat je langere tijd wilt volhouden, mag dus niet onder de hoeveelheid energie van het basismetabolisme gaan, of het gaat ten koste van je lichaam en je gezondheid.  Tenslotte wilden we gezond minder rond worden, nietwaar?

Mocht ik te voortvarend willen zijn en -1kg/week als doel vooropstellen, dan mag ik dagelijks maar een kleine 1700 kcal innemen.  Dat is minder dan wat ik nodig heb voor mijn basismetabolisme. Ik zou er alleen maar mijn eigen lichaam mee kannibaliseren.  Trouwens, hoe scherper en hoger gegrepen de doelen, hoe meer wilskracht er nodig is om dit langere tijd vol te houden.  En geloof me, van wilskracht heb je best een groot vat liggen in je geesteskelder: een derde om een goede start te maken, een derde om het vol te houden en het laatste stuk om ook de teugels niet te volledig te laten vieren als je je streefgewicht hebt bereikt :-).

Vandaar: het wat meer terughoudende 0,5kg/week.  Heel concreet: ik heb mijn dagelijkse energiebehoefte voor de duur van de afvalperiode teruggeschroefd naar 2100kcal/dag.  Vanaf het moment dat het dieetstartschot wordt gegeven, heb ik mezelf voorgenomen dagelijks dus 2100 kcal op te nemen.

De realiteit is verrassend simpel

De belangrijkste les die ik heb geleerd is: je bent wat je eet.  Heel concreet: eet je meer dan wat je verbruikt, dan word je dikker.  Eet je minder dan wat je verbruikt, verslank je.  Je lichaam spreekt je vetreserves aan om het verschil bij te passen. Bij uitbreiding: eet je véél minder dan je verbruikt, dan gaat je lichaam zichzelf gaan opeten.  Veel diëten, Flairheadliners en komkommerartikeltjes schijnen dit simpele feit over het hoofd te zien.  Natuurlijk zijn er nog andere regels die van toepassing zijn, maar het gaat om minder belangrijke neveneffecten.  Bijvoorbeeld, is het dikmakend van laat te eten?  Nee, dat is het niet.  Maar de avond is vaak een moment waarop we een zak chips opentrekken of een kom zoetigheid aanboren (ook al denken we in de loop van de dag opgelet te hebben).  Het is vaak dan dat we over de energieschreef gaan.  Vandaar de halve waarheid: wat we ‘s avonds eten, blijft plakken.

What’s next?

Nu weet ik dus hoeveel ik mag eten onder de vorm van een getalletje.  Leuk hoor.  Ben ik vet mee.  Ik heb wel eens gezien op verpakkingen hoeveel kcallekes je mag verwachten per portie of 100g.  Maar hoe kan ik dat achterhalen voor pakweg een brood? En moet ik vanaf nu een notitieboekje bijhouden en elke snee brood gaan noteren?  Gelukkig zijn er massa’s hulpmiddelen ter onzer beschikking, onder de vorm van websites en apps om ons het leven gemakkelijker te maken.  Brainfood voor de volgende episode!

Van wilskracht heb je best een groot vat liggen in je geesteskelder: een derde om een goede start te maken, een derde om het vol te houden en het laatste stuk om ook de teugels niet te volledig te laten vieren als je je streefgewicht hebt bereikt.

Author: Martin Vereecken

Share This Post On

2 Comments

  1. Ik wacht vol spanning op de volgende episode! Interessant leesvoer! Alleen heb ik vanavond alleen al 2000 Kcal binnengespeel onder de vorm van spek en stokbrood…. niet goed bezig dus :o

    Post a Reply
    • Merci, Melissa! Hopelijk helpt de volgende episode (die ondertussen is verschenen) dan wat “spekwerend” ;-)

      Post a Reply

Submit a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

18 − 8 =

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>